Sandomierz, miasto o X wiekowej historii malowniczo położone na krawędzi wyżyny Kielecko-Sandomierskiej opadającej kilkudziesięciometrowymi skarpami do doliny Wisły. Niegdyś Sandomierz należał do największych miast w Polsce. Sandomierz i Zawichost strzegły głównej przeprawy przez Wisłę.
Wielowiekowy rozkwit Sandomierza widoczny jest do dziś w licznych budowlach miejskich i sakralnych fundowanych i wznoszonych przez ludzi wielkiej kultury i tolerancji. Wypada tu wspomnieć o specjalnym przywileju 1367 r. gwarantujący opiekę monarchy gminie żydowskiej, która była po krakowskiej największą w Polsce, oraz Zgodzie Sandomierskiej z 1570 r. |
Spośród przeszło 120 zabytków architektury w Sandomierzu za najcenniejsze uznane są: zespół architektoniczno-krajobrazowy Starego Miasta zachowujący układ urbanistyczny z II połowy XIV w. zespół dominikański Kościoła św. Jakuba. Zachowały się również resztki gotyckiego obwodu warownego z Bramą Opatowską i Zamkiem, Ratusz, Katedra, liczne kościoły, kamienice mieszczańskie i dworki podmiejskie.
Upadek Sandomierza spowodowany rozbiorem Polski, do dziś nie został przezwyciężony mimo prób w okresie międzywojennym i prowadzoną w latach 60 i 70 XX w. rewaloryzacją zespołu staromiejskiego.
Mimo wszystkich dziejowych przeciwności, Sandomierz do dziś jest miastem bez wątpienia europejskim, gdyż zachował piętno historii Europy i należy do jej dziedzictwa kultury.
|